Vaststellingsovereenkomst: dit check je voordat je tekent

Na het sluiten van een vaststellingsovereenkomst heb je 14 dagen bedenktijd, en 3 weken als die bedenktijd niet expliciet in de overeenkomst staat. Controleer daarnaast vóór ondertekening of je WW niet in gevaar komt, of de einddatum aansluit op de juiste opzegtermijn en welke afspraken er precies staan over vergoeding, vakantiedagen en vakantiegeld.

Een vaststellingsovereenkomst, vaak afgekort tot VSO, is een schriftelijke afspraak om je arbeidsovereenkomst met wederzijds goedvinden te beëindigen. Dat voorkomt vaak een procedure via UWV of de kantonrechter, maar juist daarom moet je goed opletten wat er precies op papier staat. Te snel tekenen zorgt later geregeld voor gedoe, bijvoorbeeld over WW, geld, de einddatum of afspraken over een getuigschrift.

Neem eerst bedenktijd

Neem die bedenktijd ook echt. Teken dus niet direct, ook niet als de werkgever zegt dat het “alleen een formaliteit” is.

De wettelijke bedenktijd is 14 dagen na het sluiten van de overeenkomst. Als de werkgever die bedenktijd niet expliciet vermeldt, wordt die termijn 3 weken. Herroep je een VSO en teken je binnen 6 maanden een nieuwe, dan heb je bij die nieuwe geen bedenktermijn meer. Dat volgt uit informatie van het Juridisch Loket over de beëindigingsovereenkomst en FNV over de vaststellingsovereenkomst.

Praktisch is het slim om vooraf al tijd te vragen om alles rustig door te nemen, ook al heb je formeel nog bedenktijd na ondertekening. Eerst goed lezen is meestal goedkoper dan later herstellen.

Voorbeeldzin:
“Dank voor het voorstel. Ik neem dit eerst rustig door en kom hier binnen een week op terug.”

Controleer of je WW niet in gevaar komt

Je WW komt vooral in beeld door wat er precies in de tekst staat. Voor recht op een uitkering moet uit de afspraken blijken dat het initiatief voor ontslag bij de werkgever ligt en dat er geen dringende reden voor ontslag is.

Bij ontslag met wederzijds goedvinden kun je recht hebben op WW, mits aan de voorwaarden is voldaan. Ook de opzegtermijn telt mee: als die te kort is, kan UWV de WW later laten ingaan. Dat staat onder meer bij FNV over de vaststellingsovereenkomst en het Juridisch Loket over de beëindigingsovereenkomst.

Let daarom scherp op de formulering. Een nette overeenkomst maakt duidelijk dat de werkgever het initiatief neemt en dat er geen dringende reden speelt. Dat klinkt als droge taal, maar dit zijn precies de zinnen waar later veel van afhangt.

Voorbeeld van wat je wilt terugzien:
“Het initiatief tot beëindiging van de arbeidsovereenkomst ligt bij werkgever en er is geen sprake van een dringende reden.”

Check einddatum en opzegtermijn

De einddatum moet passen bij de geldende opzegtermijn. Klopt die termijn niet, dan kan dat je geld kosten doordat een WW-uitkering later start.

Dit gaat opvallend vaak mis in standaarddocumenten. Er wordt een model gepakt, er wordt een datum ingevuld, en niemand kijkt nog of die datum logisch is. Totdat jij later ontdekt dat de rekensom niet klopt.

Controleer daarom twee dingen: per wanneer het dienstverband eindigt en of die datum aansluit op de juiste opzegtermijn. Mondelinge afspraken als “je bent vanaf volgende week klaar” zijn niet genoeg. Wat belangrijk is, moet in de tekst staan.

Voorbeeldzin om terug te sturen:
“Ik wil de einddatum en de gehanteerde opzegtermijn graag laten controleren voordat ik akkoord geef.”

Kijk goed naar vergoeding, vakantiedagen en vakantiegeld

Controleer niet alleen het totaalbedrag, maar ook waar dat bedrag precies uit bestaat. De transitievergoeding is bij een vaststellingsovereenkomst geen wettelijk recht: die geldt alleen bij opzegging, ontbinding of het niet verlengen van je contract door de werkgever. Bij een VSO is elke vergoeding dus onderhandelbaar, en de transitievergoeding is vaak het vertrekpunt.

Kijk daarom of duidelijk is welk bedrag is opgenomen en of daarnaast afspraken zijn gemaakt over openstaande vakantiedagen en vakantiegeld. Staat erbij wanneer de betaling plaatsvindt? Is helder of niet-opgenomen verlofdagen apart worden uitbetaald of al in het totaal zijn verwerkt?

Dat zijn geen kleine lettertjes voor later. Dit zijn juist de punten waar achteraf discussie over ontstaat als ze vaag blijven.

Voorbeeldvragen die je kunt stellen:

1. Is de vergoeding minstens zo hoog als de transitievergoeding die je bij ontslag zou krijgen?
2. Zijn openstaande vakantiedagen apart opgenomen?
3. Is vakantiegeld meegenomen of volgt dat nog los?

Leg praktische afspraken zwart op wit vast

Praktische afspraken horen gewoon in de overeenkomst te staan. Denk aan vrijstelling van werk, bedrijfseigendommen, juridische kosten, getuigschrift, referenties en eventueel outplacement of een studiebudget.

Juist deze punten blijven vaak hangen in losse mails of mondelinge toezeggingen. Dat is riskant. Als iets belangrijk genoeg is om af te spreken, is het belangrijk genoeg om op te schrijven.

Denk bijvoorbeeld aan vragen als: werk je nog door of ben je vrijgesteld van werk? Wanneer lever je telefoon, auto of laptop in? Vergoedt de werkgever de kosten voor juridische controle? Krijg je een neutraal of positief getuigschrift? Is er hulp bij je volgende stap?

Voorbeeldzin:
“Ik wil graag opnemen dat ik een neutraal getuigschrift ontvang en dat de kosten voor juridische controle door werkgever worden vergoed.”

Let scherp op concurrentiebeding en relatiebeding

Een concurrentiebeding of relatiebeding kan je volgende stap flink beperken. Controleer dus of die afspraken blijven gelden, worden aangepast of helemaal vervallen.

Bij ontslag kijk je meestal vooruit. Dan is het zonde als je pas na ondertekening ontdekt dat je in dezelfde branche nauwelijks kunt bewegen. Zeker als je snel verder wilt, kan zo’n bepaling belangrijker zijn dan het op het eerste gezicht lijkt.

Kijk daarom niet alleen naar de vergoeding, maar ook naar je ruimte daarna. Over deze voorwaarden kun je vaak onderhandelen.

Voorbeeldzin:
“Ik wil bespreken of het concurrentie- en relatiebeding vervalt of wordt beperkt, zodat mijn vervolgstap niet onnodig wordt belemmerd.”

Lees de finale kwijting extra kritisch

Finale kwijting betekent dat partijen na ondertekening in principe niets meer van elkaar te vorderen hebben. Teken daar dus pas voor als alle openstaande punten echt geregeld zijn.

Dit is vaak een korte bepaling met grote gevolgen. Als je hiermee akkoord gaat, sluit je het dossier in feite af. Daarom moet duidelijk zijn dat vergoedingen, vakantiedagen, kosten en andere afspraken al goed zijn vastgelegd.

Controleer ook of de formulering niet te breed of te vaag is. Wat er staat, doet ertoe. Meer hierover lees je bij het Juridisch Loket over de beëindigingsovereenkomst en Joosten Advocaten over wat een VSO is.

Voorbeeldzin:
“Ik wil de bepaling over finale kwijting laten controleren, zodat duidelijk is welke afspraken daar wel en niet onder vallen.”

Laat de overeenkomst controleren, zeker bij bijzondere situaties

Laat een jurist of je vakbond meekijken voordat je tekent, zeker bij ziekte, zwangerschap of een arbeidsconflict.

Een standaardtekst is niet altijd passend. Bij bijzondere situaties is maatwerk nog belangrijker, omdat de gevolgen groter kunnen zijn. Dan wil je niet afgaan op een document dat vooral netjes oogt, maar inhoudelijk ongunstig uitpakt.

Juridische controle helpt om fouten eruit te halen, financiële gevolgen beter te begrijpen en ontbrekende afspraken alsnog toe te voegen. Dit artikel geeft je houvast, maar is geen persoonlijk juridisch advies.

Voorbeeldzin:
“Ik laat de overeenkomst eerst juridisch beoordelen en kom daarna met mijn reactie en eventuele aanpassingen.”

Veelgestelde vragen

Wat is een vaststellingsovereenkomst?

Een vaststellingsovereenkomst is een schriftelijke afspraak om je arbeidsovereenkomst met wederzijds goedvinden te beëindigen.

Heb ik recht op WW na een vaststellingsovereenkomst?

Ja, dat kan, mits aan de voorwaarden is voldaan, zoals dat het initiatief voor ontslag bij de werkgever ligt en er geen dringende reden is.

Moet ik juridisch advies inwinnen?

Ja, dat is sterk aan te raden, vooral als er twijfel is over WW, de einddatum, ziekte, zwangerschap of de financiële afspraken.